ਸੁੱਖਨਾ ਆਰਦ੍ਰਭੂਮੀ (ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ) ਅਤੇ ਸੌਜ਼ ਝੀਲ (ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼) ਨੂੰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਮਸਰ ਸਥਾਨ 103 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਅੱਜ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀ ਸੁਖਨਾ ਆਰਦਰਭੂਮੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੌਜ ਝੀਲ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਰਦਰਭੂਮੀ ਸੰਰੱਖਣ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰੈਮਸਾਰ (Ramsar) ਦੇ ਤਹਿਤ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪਾਣੀ ਸੰਰੱਖਣ ਅਤੇ ਜੀਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਸੰਰੱਖਣ ਪ੍ਰਤੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 101 ਰੈਮਸਾਰ ਸਥਾਨ ਸਨ; ਹੁਣ ਇਸ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਹੋਰ ਥਾਂਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਕੇ ਕੁੱਲ 103 ਸਥਾਨ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।

ਸੁਖਨਾ ਆਰਦਰਭੂਮੀ, ਜੋ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, 2,200 ਹੈਕਟੇਅਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੇਤਰਫਲ 'ਤੇ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਪਵਨ ਊਰਜਾ ਸਰੋਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਦੇ ਜਲਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ, ਜਲਉਦਭਿ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸੰਰੱਖਿਅਤ ਹਨ। ਸੌਜ ਝੀਲ, ਜੋ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੈਨੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਲਾ-ਕਾਰੀ ਜਲਾਸ਼ਯ ਹੈ ਜੋ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸਿੰਚਾਈ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਮੁਦਾਇਆਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਇਸ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਨਗਿਣਤ ਜਲਪੰਛੀ ਅਤੇ ਜਲਜੀਵਾਂ ਦਾ ਆਵਾਸ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਰੱਖਣ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਆਰਦਰਭੂਮੀਆਂ ਨੂੰ ਰੈਮਸਾਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਸਥਿਤਿਕ ਮਹੱਤਵ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲੇਗੀ, ਬਲਕਿ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਮੁਦਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਰੱਖਣ ਲਈ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਵੀ ਖੁਲਣਗੇ। ਰੈਮਸਾਰ ਕਨਵੇਂਸ਼ਨ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਜੀਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਸੰਰੱਖਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੁਦਾਇ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਉਪਯੋਗ ਅਤੇ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।