ਭਾਰਤ ਦਾ ਉਭਰਦਾ ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਪਰਿਬੰਧ

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੇ ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਦਮ ਵਧਾਏ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਮਿਸ਼ਨ (NSM) ਦੇ ਤਹਿਤ ਕਈ ਹਾਈ‑ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ (HPC) ਕੇਂਦਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ IIT ਮਦਰਾਸ, IISc ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਅਤੇ C‑DAC ਦੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀਭਵਨ ਮੁੱਖ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਨਵੀਂਤਮ ਗ੍ਰਾਫਿਕਸ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਯੂਨਿਟ (GPU)‑ਆਧਾਰਿਤ ਕਲਸਟਰ, ਕਵਾਂਟਮ‑ਸਮਾਨ ਪ੍ਰੋਸੈਸਰ ਅਤੇ ਏ.ਆਈ‑ਓਪਟੀਮਾਈਜ਼ਡ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਭਾਰਤ ਨੂੰ TOP500 ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਉੱਨਤੀ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤੇ ਦੋ ਨਵੇਂ ਐਕਸੋਸਕੇਲ ਸਿਸਟਮ, ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਥਰੂਪੁੱਟ ਸਮਰੱਥਾ ਇੱਕ ਐਕਸਾ‑ਫਲੌਪ ਤੋਂ ਵੱਧ, ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਗਤੀ ਵਧਾਈ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਜਲਵਾਯੂ ਮਾਡਲਿੰਗ, ਦਵਾਈ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਿਮੂਲੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਵਾਧੇ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸਮਰਥਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਭਾਰਤੀ ਆਈਟੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਹਾਰਡਵੇਅਰ ਨਿਰਮਾਤਿਆਂ ਅਤੇ ਕਲਾਉਡ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕਸਟਮ‑ਡਿਜ਼ਾਇਨਡ HPC ਹੱਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਆਤਮਨਿਰਭਰਤਾ ਵਧੀ ਹੈ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਅਤੇ ਜਪਾਨ ਨਾਲ ਡਾਟਾ‑ਸ਼ੇਅਰਿੰਗ ਸਮਝੌਤੇ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖੋਜਕਾਰ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਜਟਿਲ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ 'ਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੇ ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਸੈਟੈਲਾਈਟ ਇਮੇਜਰੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਣਨੀਤਿਕ ਲਾਭ ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਸ਼ਿਕਸ਼ਾ‑ਪੂਰਨ ਏ.ਆਈ ਅਤੇ ਕਵਾਂਟਮ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਨੂੰ ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਨਾਲ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਿਕਸ਼ਾ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ HPC‑ਆਧਾਰਿਤ ਪਾਠਕ੍ਰਮਾਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਅਤੇ ਸਟਾਰਟ‑ਅਪ ਇਕੋਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣਾ ਮੁੱਖ ਕਦਮ ਹਨ। ਜੇ ਮੌਜੂਦਾ ਗਤੀ ਬਣੀ ਰਹੀ, ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਟੌਪ ਪੰਜ ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਈ ਸਥਾਨ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰ ਲਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਗਿਆਨ, ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿਤਾਂ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੁੱਲੇਗਾ।