ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ: 2024 ਦੀ ਮੁੱਖ ਪਹਲਾਂ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ

ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ, ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਤਬਦੀਲੀ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ ਹਨ। 2024 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਈ ਟੀ ਨਿਰਯਾਤ ਕਮਾਈ $ 150 ਬਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਡਿਜੀਟਲ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੀ ਮਾਤਰਾ 12 ਕਰੋੜ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਡਿਜੀਟਲ ਇੰਡੀਆ, ਸਟਾਰਟਅੱਪ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਮੇਕ ਇਨ ਇੰਡੀਆ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਤਹਿਤ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ 2.5 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ 2024 ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ, ਨਿੱਜੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ, ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਾਂਗੇ।

ਡਿਜੀਟਲ ਇੰਡੀਆ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦਾ ਟੀਚਾ 2024 ਤੱਕ 1.8 ਕਰੋੜ ਨਵੇਂ ਬਰਾਡਬੈਂਡ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਜੋੜ ਕੇ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਟ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ 68% ਤੱਕ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, 2024 ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ 5G ਟ੍ਰਾਇਲ ਨੇ 12 ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ 3.2 ਮਿਲੀਅਨ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹਾਈ-ਸਪੀਡ ਇੰਟਰਨੈਟ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਨੇ ਈ-ਗਵਰਨੈਂਸ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕੀਤਾ, ਸਰਕਾਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ 45% ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ।

ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੈਕਟਰ ਨੇ AI, ਕਲਾਉਡ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਅਤੇ ਸੈਮਸੰਗ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ 2024 ਤੱਕ 3.9 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਮਾਹੌਲ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਇਆ। ਭਾਰਤੀ ਸਟਾਰਟਅੱਪ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਨੇ 2024 ਵਿੱਚ 12,500 ਨਵੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਗਠਨ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 1,800 ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸੀਰੀਅਲ ਫੰਡਿੰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ਇਹ ਨਿਵੇਸ਼ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਏ.ਆਈ., ਫਿਨਟੈਕ ਅਤੇ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਟੈਕ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ 2.1 ਲੱਖ ਨਵੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ।

ਇਹਨਾਂ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚਕਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਡਿਜੀਟਲ ਵੰਡ ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜੋਖਮ ਅਜੇ ਵੀ ਮੁੱਖ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 2024 ਵਿੱਚ 1.3 ਮਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ 42% ਵੱਧ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਟ ਦੀ ਗਤੀ ਔਸਤ 2.4 Mbps ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰੀ ਔਸਤ 12.7 Mbps ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਸਾਖਰਤਾ ਵਿੱਚ ਅਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਲਈ 2024 ਵਿੱਚ 1.2 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਬਜਟ ਅਲਾਟ ਕੀਤਾ, 50 ਲੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕੋਡਿੰਗ ਅਤੇ ਡੇਟਾ ਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਵੀ 450 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ 2024 ਵਿੱਚ 300 ਮਿਲੀਅਨ ਔਨਲਾਈਨ ਸਿਖਲਾਈ ਘੰਟੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ। ਇਸ ਸਾਂਝੇ ਯਤਨ ਨੂੰ ਡਿਜੀਟਲ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਪੂੰਜੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅੱਗੇ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਉਦਯੋਗ 2025-2030 ਤੱਕ 12% ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੇਗਾ, ਅਤੇ AI-ਅਧਾਰਿਤ ਹੱਲ 2030 ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਦੇ 30% ਵਿੱਚ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਵਿੱਚ, ਨੀਤੀਗਤ ਸਹਾਇਤਾ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ, ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਕੰਪਲੀਟੇਸ਼ਨ ਵਿਕਾਸ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪੜਾਅ.